Balans

Wat is een Balans?

Een balans geeft de financiële situatie van een organisatie weer. De balans geeft inzicht in de structuur en gezondheid van de financiën van een organisatie. Een balans zegt iets over de mate waarin een organisatie  op korte én lange termijn aan haar verplichtingen kan voldoen. Verder geeft een balans inzicht over welke activa een organisatie beschikt en hoe deze worden gefinancierd. En als de balansen van een organisatie over 5 jaar naast elkaar worden gezet ontstaat een goed beeld hoe goed de organisatie het financieel doet. Een balans bestaat uit de bezittingen van een organisatie (activa) en uit het vermogen waarmee deze bezittingen zijn gefinancierd (passiva). Een balans is, zoals het woord al zegt, altijd in evenwicht.

 

Activa

Een balans heeft een linker en een rechterzijde (zie voorbeeld hier onder). Een balans is, zoals de naam al zegt, altijd in evenwicht. De linkerzijde van de balans omvat de activa van de organisatie. Het betreffen de waarden die een organisatie in haar bezit heeft zoals gebouwen, voorraden, nog te ontvangen bedragen (debiteuren) en de bedragen die op de bank staan.
 
  • Vaste activa; met het woord 'vast' wordt bedoeld alle activaposten die niet binnen een jaar zonder waardeverlies in geld kunnen worden omgezet. Denk daarbij aan gebouwen of een machinepark.
  • Vlottende activa; betreft die (activa)posten op de balans die snel in contant geld omgezet kunnen worden. Naast de liquide middelen gaat het hier veelal om de debiteuren en de voorraden.
 

Passiva

De rechterzijde van de balans omvat posten zoals crediteuren of leningen die u bent aangegaan bij een bank om de activa (bezittingen) mee te kunnen financieren.
 
  • Eigen vermogen; het eigen vermogen wordt aan de rechterkant van de balans onder de passiva genoteerd en is als het ware de schuld van het bedrijf aan zijn eigenaren. Het Eigen vermogen neemt toe als er winst wordt gemaakt.
  • Lang Vreemd Vermogen; hieronder worden leningen verstaan met een looptijd langer dan 1 jaar. Het gaat hier veelal om hypothecaire of onderhandse leningen.
  • Kort Vreemd Vermogen; hier wordt bedoeld die leningen die binnen een jaar afgelost moeten worden. Denk daarbij aan de crediteuren van een organisatie of de rekening courant die u bij de bank heeft lopen.

 

Voorbeeld Balans Computerwinkel

De computerwinkel die op deze website als voorbeeld wordt gebruikt heeft aan het begin van het jaar de volgende balans:
 
 
  
Een vergelijking tussen de balansen op opeenvolgende balansdata (meestal met een periode van één jaar) geeft een indicatie van de ontwikkeling van de financiële positie. Op basis van de balans van 1/1 en de winst- & verliesrekening van 2015 (zie pagina Winst- & Verliesrekening) is hieronder de balans van de computerwinkel op 31/12/2015 opgesteld.
 

 

Wat zegt de balans van de computerwinkel nu?

Te zien is dat het vermogen (bezittingen én schulden) van de computerwinkel op 31/12 ten opzichte van het begin van het jaar met € 130.000 is toegenomen. Op basis van de winst- & verliesrekening en de begin- en eindbalans kun je de volgende conclusies trekken:
 
  • Bezittingen (activa); de bezittingen zijn met € 130.000 toegenomen.
  • Bedrijfsruimte 1; de waarde van de bedrijfsruimte is gedaald met € 50.000 (waarvan 20.000 waardevermindering en 30.000 afschrijvingen).
  • Bedrijfsruimte 2; de bedrijfsruimte van € 50.000 is verkocht en komt niet meer op de balans voor per 31/12.
  • Bestelbusje; het bestelbusje is als gevolg van afschrijvingen met € 20.000 in waarde gedaald.
  • Directieauto; er heeft een investering plaatsgevonden van € 70.000 waar in het boekjaar 2015 nog geen afschrijven over hebben plaatsgevonden.
  • Vlottende activa; de voorraden, debiteuren en liquide middelen zijn toegenomen met respectievelijk € 60.000, € 15.000 en € 105.000.
  • Totale activa; de bezittingen zijn dus per saldo (- € 50.000, - € 50.000, - € 20.000, + € 70.000, + € 60.000, + € 15.000, + € 105.000) met € 130.000 toegenomen.
 

Eigen Vermogen

Als de waarde van de bezittingen met € 130.000 is gestegen dan is per definitie ook de waarde van de passiva c.q. het vermogen met € 130.000 gestegen.
 
  • Langdurig vreemd vermogen; uit de begin- en eindbalans blijkt dat de hypotheek en de onderhandse lening van de computerwinkel gedurende het jaar niet is gewijzigd. Dat betekent dat de stijging van de waarde van de bezittingen hetzij uit het eigen vermogen hetzij uit kortlopende leningen wordt gefinancierd.
  • Crediteuren; de schulden aan leveranciers is met € 20.000 toegenomen ten opzichte van het begin van het jaar. Dus € 20.000 van de stijging van het vermogen van € 130.000 is met behulp van uitstaande bedragen bij de crediteuren gefinancierd.
  • Eigen Vermogen; de financiële positie, het eigen vermogen van de computerwinkel is dus per saldo met € 110.000 toegenomen.
 

 

Conclusie

De balans geeft dus inzicht in de structuur en gezondheid van de financiën van een organisatie. Dit doe je door:
 
  • Gezond verstand; uit de vergelijking tussen de begin- en eindbalans blijkt bijvoorbeeld dat de waarde van de vlottende activa sterk gestegen is. De vraag is of het wel winstgevend is om zoveel vermogen in je vlottende activa te stoppen. Immers geld dat op de bank staat of in de voorraden vast zit kun je niet gebruiken voor meer winstgevende activiteiten.
  • Financiële ratio’s; met behulp van ratio’s tussen de balansgrootheden (totaal vermogen, eigen vermogen, vlottende activa etc.) wordt inzicht gegeven in liquiditeit en solvabiliteit van de organisatie. Op de pagina Financiële kengetallen en ratio’s wordt hier verder op ingegaan,
  • Waarderingsgrondslagen; de balans kan u echter ook in verwarring brengen. Zo bepalen de waarderingsgrondslagen in grote mate hoe de balans eruitziet. Op de pagina Waarderingsgrondslagen vindt u informatie over de impact van de gekozen waarderingsgrondslagen op hoe de winst- en verliesrekening en de balans er uit komen te zien. 

 

Deel House of Control via Social Media